Cơ cấu lại ngân sách nhà nước đảm bảo nền tài chính quốc gia an toàn

(TCT Online) - Đó là chủ đề của Hội nghị toàn thể mạng lưới quản lý chi tiêu công tại châu Á (PEMNA) năm 2019 do Bộ Tài chính đăng cai tổ chức diễn ra từ ngày 22-24/5 tại Quảng Ninh.
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Tài chính Đỗ Hoàng Anh Tuấn cho biết, trong 10 năm qua, nợ công, bội chi của các nước đều tăng. Việt Nam cũng không nằm ngoài quy luật, khi bội chi liên tục tăng, dẫn đến nợ công tăng từ 32% (2005) lên 63,8% (2015). Trước thách thức đó, Việt Nam quyết tâm tái cơ cấu ngân sách và nợ công để đảm bảo nền ngân sách phục vụ phát triển nhanh và bền vững. Nhờ đó, sau 3 năm thực hiện, Việt Nam đã phục hồi tỷ lệ động viên vào ngân sách đạt mức bình quân gần 24% GDP, thay vì 21 - 22% GDP; thu ngân sách không còn phụ thuộc vào khai thác khoáng sản, tài nguyên. Trong cơ cấu chi, Việt Nam đã kiên định giảm bội chi từ trên 5% (quyết toán 2017), phấn đấu đến 2020 khoảng 3%. Kết quả này đã giúp giảm nợ công từ 63,8% xuống còn 58,4% GDP; trên 60% đối với các khoản nợ trái phiếu chính phủ là kỳ hạn dài, bình quân trên 12 năm. Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Đỗ Hoàng Anh Tuấn, thời gian tới thách thức còn rất lớn, nhất là cơ cấu ngân sách và nợ công, vì vậy các tại PEMNA sẽ giúp Việt Nam rút ra bài học tốt nhất.
 
Tại PENMA, đoàn Việt Nam đã trình bày các tham luận liên quan đến cơ cấu lại NSNN và quản lý nợ công; định hướng hoàn thiện các chính sách ưu đãi thuế nhằm thu hút đầu tư, đảm bảo mục tiêu bền vững tài khóa; kinh nghiệm của Việt Nam trong quản lý nợ công thận trọng và bền vững; mô hình và chức năng của Kho bạc Nhà nước trong bối cảnh quản lý tài chính công hiện đại; kinh nghiệm của Việt Nam về phát hành trái phiếu chính phủ và quản lý danh mục trái phiếu…
 
Theo ông Nguyễn Thành Hưng- Vụ trưởng Vụ NSNN (Bộ Tài chính), thời gian qua để đối phó với khủng hoảng toàn cầu, một trong những gói kích thích kinh tế được Việt Nam đưa ra đó là miễn giảm thuế, tăng chi đầu tư phát triển. Mặc dù vậy, cân đối NSNN vẫn không ngừng khó khăn. Trước bối cảnh đó, Việt Nam tiến hành cơ cấu lại thu NSNN, trong đó đặt mục tiêu tổng thu NSNN đạt khoảng 23,5% GDP; thu nội địa bình quân 84-85% tổng thu NSNN; tỷ trọng thu NSTW khoảng 60-65% tổng thu NSNN. Để đạt được mục tiêu này, ngoài việc mở rộng cơ sở thuế theo thông lệ quốc tế, Bộ Tài chính cho rà soát ưu đãi, xóa bỏ lồng ghép các chính sách xã hội; phát triển các nguồn thu từ tài nguyên, đất đai, công sản. Trong quản lý thu, đẩy mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm; hiện đại hóa công tác quản lý thu; tăng cường thanh, kiểm tra, chống chuyển giá. Đối với cơ cấu lại chi NSNN, để đạt mục tiêu chi bình quân đạt 24-25% GDP, tỷ trọng chi đầu tư khoảng 25-26% tổng chi NSNN, ngoài việc phân định Nhà nước với thị trường, thu hút đầu tư xã  hội thì Bộ Tài chính cũng đưa ra hàng loạt cơ chế chính sách về tự chủ các đơn vị sự nghiệp công lập, khoán chi hành chính, tinh giản biên chế, sắp xếp lại bộ máy... Đối với bội chi NSNN, để đạt được mục tiêu giai đoạn 2016-2020 dưới 4% GDP, và đến năm 2020 là dưới 3,5% GDP; nợ công dưới 65% GDP; cải thiện tín nhiệm quốc gia, cùng với việc kiểm soát chặt bội chi, nợ công trong giới hạn cho phép, chỉ vay mới khi đánh giá tác động nợ và khả năng trả nợ, còn hạn chế tối đa cấp bảo lãnh chính phủ, phát triển thị trường trái phiếu trong nước...
 
Với việc kiên định các mục tiêu như vậy, sau 4 năm từ 2014-2019, tổng thu NSNN đã đạt mức 24,9% GDP; thu nội địa năm 2018 khoảng 83% tổng thu NSNN; tỷ trọng thu NSTW giảm còn 55% tổng thu NSNN; tổng chi NSNN đạt 28,9% GDP; tổng chi đầu tư phát triển khoảng 28% tổng chi NSNN, tỷ trọng chi thường xuyên chiếm 62,5% tổng chi NSNN; xây dựng được kế hoạch tài chính trung  hạn 5 năm, 3 năm; chi thường xuyên ưu tiên các lĩnh vực giáo dục, đào tạo, y tế, an ninh quốc phòng... Thời gian tới, Bộ Tài chính tiếp tục kiểm soát chặt chẽ bội chi và nợ công xuống mức bền vững theo thông lệ quốc tế; tăng cường quản lý nợ công theo nguyên tắc thị trường, đảm bảo an toàn bền vững. Trong công tác chi, phân định chức năng Nhà nước với thị trường, giữa trung ương với địa phương; tăng tích lũy cho đầu tư, giảm tỷ trọng chi thường xuyên; đổi mới đơn vị sự nghiệp công lập, sắp xếp lại tổ chức bộ máy nhà nước; quản lý chi ngân sách gắn với kết quả đầu ra...
 
Đánh giá về những kết quả của Việt Nam, ông Ousmane Dione, Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam nhấn mạnh, Chính phủ Việt Nam đã có những cải thiện hiệu quả về thể chế, qua đó trưởng kinh tế dài hạn có nhiều triển vọng. Mặt khác, sự tiến bộ của Việt Nam phản ánh tiến bộ chung của khu vực Đông Á. Hiện, các quốc gia đang gặp phải một số thách thức như sự mở rộng của chính sách bảo hộ thương mại ở các nền kinh tế lớn, bất định chính sách tiếp tục diễn ra ở châu Âu, nợ tăng lên ở các nước đang phát triển muốn đẩy mạnh đầu tư. Đối mặt với những thách thức này, Bộ Tài chính các nước cần đưa ra các chính sách tài khóa hiệu quả và quản lý rủi ro tài khóa. Các chủ đề của PEMNA tại hội nghị này là đóng góp hữu ích để trang bị cho Bộ Tài chính nhằm chèo lái trong môi trường mới của khu vực và toàn cầu.  
 
Hương Quỳnh
 
Hội nghị PEMNA năm 2019 thu hút sự tham gia của gần 150 đại biểu đến từ 14 quốc gia thành viên. Được thành lập từ năm 2012 theo sáng kiến của Ngân hàng thế giới, Bộ Tài chính và chiến lược Hàn Quốc, PENMA đã tạo ra một diễn đàn trao đổi và chia sẻ kinh nghiệm về quản lý tài chính công giữa các quốc gia trong khu vực Đông Á và Thái Bình Dương.
 

Gửi bình luận


Mã bảo mật