Nghị định 52 về TMĐT: Thúc đẩy lòng tin người tiêu dùng

(TCT online)- Mua bán hàng online đang là xu hướng mới của người dân, nhất là trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 đang còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ phức tạp. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, hoạt động giao thương này bên cạnh những mặt thuận tiện, cũng đang ẩn chứa nhiều nguy cơ như nạn hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng khiến người tiêu dùng chịu thiệt thòi.

Thực tế đáng ngại

Thông tin từ Hiệp hội thương mại điện tửViệt Nam (Vecom) cho biết,  tăng trưởng thương mại điện tử (TMĐT) năm 2020 tăng khoảng20%-30%so với năm 2019, cá biệt một số trang mua sắm có mức tăng trưởng lên đến 150% so với ngày thường, do tác động của dịch Covid-19 bùng phát những tháng đầu quý II năm 2020. Vì thế, thay vì mua sắm tại các chợ truyền thống, siêu thị, nhiều kênh mua sắm được người dân thực hiện thông qua điện thoại, qua website củacácDN.Theo các chuyên gia, thực tế này đã góp phần thúc đẩyTMĐT phát triển nhanh hơn, nên các nhà bán hàng cũng như các sàn đã tranh thủ nắm bắt cơ hội này. Tuy nhiên, bản thân người mua hàng cũng cần thận trọng để tránh bị lừa hoặc gặp phiền phức.Bởi đã có nhiều trường hợp người mua hàng trực tuyến mua phải hàng nhái, hàng giả, hàng kém chất lượng, thậm chí có người bị giao hàng không đúng giá trị và sản phẩm mình đã đặt. Chưa kể, nhiều sản phẩm khi đến tay người mua bị lỗi, vỡ hoặc không sử dụng được.

Đáng kể, trên nhóm chuyên mua bán online chia sẻ trường hợp chị Hoàng Thị Phương Thanh(Quận 12, TP HCM)cho biết,chị Thanh đặt mua hai chai sữa tắm trên sàn Shopee với giá trị hơn 150.000 đồng, thanh toán theo hình thức giao hàng thu tiền (COD) từ người bán sh0ptinauthentic trên sàn này.Tuy nhiên, khi mở kiện hàng và phát hiện hai chai sữa tắm đặt mua là... hai chai nước ngọt giá chỉ vài ngàn đồng, chị Thanh đã gọi lên bộ phận chăm sóc khách hàng của Shopee để khiếu nại, nhưnghơn một tuần sau sànnàymới có câu trả lờivà giải quyết trường hợp của chị. Dù số tiền bị mất không lớn nhưng gặp tình huống này người muacảm thấy bị mất niềm tin - chị Thanh cho biết.

Tương tự,trường hợp chị Thùy Dương, quận 3, TP HCM, trong lần mua hàng trên một sànTMĐT, đơn hàng của chị có nhiều sản phẩm bị vỡ được xác định do đơn vị vận chuyển nên chị muốn đổi trả hàng.Thông thường, chỉ cần bấm lệnh hoàn trả hàng, vài tiếng sau sẽ có người đến nhận hàng, còn tiền sẽ hoàn vào tài khoản người mua sau đó. Nhưng với đơn hàng này, phía sàn cho rằng,do mùa dịch việc đi lại không thuận tiệnnên sàn chỉ giảm thanh toán tiền hàng sản phẩm đó. Với cách xử lý như vậy, theochị Dương là không thiện chí,bởiviệcgiảm giá với hàng bị hỏng không là khác nhau, hàng hỏng thì không sử dụng được, trong khi người mua chỉ được hoàn lại một phần tiền so với số tiền mình bỏ ra mua sản phẩm.

Không chỉ gặp phải những tình huống trên, người mua hàng online còn hay gặp phải "chiêu" giảm giá ảo, hàng hết nhưng vẫn đăng, chất lượng giữa quảng cáo và hàng không đúngsự thật...Thậm chí, nhiều đơn hàng mua hàng trong TP nhưng 5-7 ngày sau mới giao vì lý do đơn hàng online tăng đột biến, sàn không đủ nhân viên giao hàng...

Những lỗ hổng pháp lý cần được sửa đổi

Trước thực trạng này, theo ông Đậu Anh Tuấn, Trưởng ban Pháp chế Phòng thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), để hướng tới hoạt động TMĐT ngày một lành mạnh và đạt hiệu quả hơn, trong đó quyền lợi của người tiêu dùng được đảm bảo, thì quản lý TMĐT trên mạng xã hội cần được bổ sung vào Nghị định 52/2013/NĐ-CP.

Theo đó, Bộ Công thương đang xây dựng dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 52/2013/NĐ-CP về TMĐT. Đồng thời, lấy ý kiến của các đối tượng chịu tác động để góp ý xây dựng dự thảo này.Nội dung của dự thảo bổ sung một số quy định về cơ chế quản lý hoạt động TMĐT có yếu tố nước ngoàibán hàng qua sàn TMĐT Việt Nam...Ngoài ra, dự thảo nghị định sửa đổi còn quy định việc quản lý hoạt động TMĐT trên mạng xã hội; sửa đổi một số quy định về trách nhiệm củacácsàn TMĐT và sửa đổi trách nhiệm cung cấp thông tin của thương nhân kinh doanh trên sàn…

Theo quan điểm của Luật sư Nguyễn Thanh Hà,người tư vấn pháp lý cho nhiều sàn TMĐT trong nước nhấn mạnh,quy định dự thảo nghị định sửa đổi NĐ52 ràng buộc các sàn phải cung cấp công cụ để cơ quan quản lý tra cứu theo dõi hoạt động làm khó chủ sàn.Một vấn đề khiến nhiều DN thắc mắc là việc gắn trách nhiệm chủ sàn TMĐT với người bán hàng trên sàn trong trường hợp người bán vi phạm.Theo ông Hà, người bán có thể dùng nhiều thủ thuật qua mặt chủ sàn để bán hàng, chủ sàn không thể kiểm soát hết vì thế cho rằng,nên tách trách nhiệm chủ bán hàng và chủ sàn TMĐT.

Nhìn nhận về vấn đề này, ông Đậu Anh Tuấn cho biết, trên thực tế, văn bản dự thảo nghị định sửa đổi này sẽ ảnh hưởng lớn đến hoạt động của các sàn TMĐTtrong nướctheo hướng siết chặt hơn về khâu quản lý sản phẩm cũng như phương thức kinh doanh.Vì thế, các thương nhân kinh doanh trên sànTMĐT,các mạng xã hội, các DN logistics và các tổ chức, DN khác có hoạt động liên quan đến TMĐT cũng đều chịu tác động. Tuy nhiên, mục tiêuchínhcủa dự thảo nghị định sửa đổi này là nhằm hoàn thiện khuônkhổ pháp luật vềTMĐT, khắc phục những vướng mắc, bất cập phát sinh từ thực tiễn thi hành Nghị định. Đồng thời, đảm bảo quyền lợi người tiêu dùng, không để TMĐTbị lợi dụng và trở thành phương thức thực hiện các hành vi mua bán, lưu thông hàng hóa vi phạm pháp luật khác.

Đồng quan điểm, bà Lại Việt Anh, Phó Cục trưởng Cục TMĐT và Kinh tế số, Bộ Công thươngcho biết, để đảm bảo quyền lợi người tiêu dùng, dự thảo nghị định sửa đổi sẽ tập trung vào 4 nhóm chính sách là thu gọn đối tượng thực hiện thủ tục hành chính; minh bạch hóa thông tin hàng hóa và dịch vụ trongTMĐT;quản lý hoạt động TMĐT trên mạng xã hội và quản lý hoạt động TMĐT có yếu tố nước ngoài.

Quan điểm chung của cơ quan soạn thảo khi xây dựng luật là phải thể chế hóa các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4; trong đó, TMĐT là một trong những lĩnh vực cần được ưu tiên phát triển.Vì thế, bà Anh cho rằng, Dự thảo nghị địnhđược xây dựngcầnđảm bảo tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất và đồng bộ với các văn bản quy phạm pháp luật khác hiện hành; đồng thời, đảm bảo tính khả thi, phù hợp với các điều kiện thực tế. Tuy nhiên, trên hết vẫn là đảm bảo môi trường kinh doanh canh tranh công bằng, lành mạnh và minh bạch của tất cả các chủ thể tham gia thị trường.

Hiện Bộ Công thương đang trình Chính phủ sửa đổi Nghị định 52/2013 về TMĐT theo hướng tăng trách nhiệm chủ sànTMĐT, người bán hàng trên mạng để bảo vệ người tiêu. Với mục tiêu này nhiều chuyên gia cho rằng, NĐ 52 không chỉ củng cố lòng tin của người tiêu dùng mà còn là đòn bẩy, cơ hội thúc đẩy TMĐT trong nước phát triển lành mạnh trong thời gian tới./.

Bài: Thanh Loan

 

 

 

Gửi bình luận


Mã bảo mật