Kinh tế Việt vẫn vững vàng giữa đại dịch Covid-19

(TCT online) - Nhận định trên được Ngân hàng phát triển châu Á (ADB) đưa ra trong báo cáo “Cập nhật triển vọng phát triển châu Á (ADO) 2020” ngày 15/9 tại Hà Nội. 

Theo đó, ADB cho rằng, nền kinh tế Việt Nam sẽ tăng trưởng 1,8% trong năm 2020 và gia tăng ở mức 6,3% trong năm 2021. Lạm phát được dự báo sẽ ở mức 3,3% trong năm 2020 và 3,5% trong năm 2021.
Lý giải rõ hơn cho nhận định này, ông Andrew Jeffries, Giám đốc quốc gia của ADB tại Việt Nam cho hay, tiêu dùng nội địa giảm sút và nhu cầu toàn cầu suy yếu do Covid-19 đã ảnh hưởng tới nền kinh tế Việt Nam nhiều hơn dự kiến. Điều này có thể thấy rõ qua doanh số bán lẻ trong tháng 8 giảm 2,7% so với tháng trước và giảm 0,02% trong tám tháng đầu năm so với cùng kỳ năm trước. Mặt khác, tiêu dùng công cộng tăng lên do chi tiêu của chính phủ, nâng mức tăng trưởng từ 5,6% trong 6 tháng đầu năm 2019 lên 6,1% trong cùng kỳ năm nay. Tăng trưởng suy giảm cũng đã làm cho nhiều DN đóng cửa và nhiều người lao động mất việc làm. Trong 8 tháng đầu năm 2020, gần 34.300 DN tạm ngừng hoạt động, tăng 71,0% so với cùng kỳ năm trước. Trong cùng thời kỳ, 7,8 triệu người mất việc làm và tỷ lệ thất nghiệp tăng lên mức cao nhất trong 10 năm qua. 
Ngoài ra, hoạt động đầu tư cũng bị ảnh hưởng. Tăng trưởng tổng mức đầu tư nội địa giảm từ 7,1% trong sáu tháng đầu năm 2019 xuống 1,9% trong cùng kỳ năm 2020 do đầu tư nước ngoài thu hẹp. Từ tháng 1 đến tháng 8, số vốn đăng ký đầu tư nước ngoài là 19,5 tỷ USD, giảm 13,7% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi giải ngân vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài giảm 5,1% so với cùng kỳ năm trước trong giai đoạn 8 tháng đầu năm, 
Thương mại quốc tế của Việt Nam đã giảm 0,3% trong 8 tháng đầu năm 2020, trong đó xuất khẩu tăng 1,6%, nhưng nhập khẩu lại giảm 2,2%. Thặng dư thương mại trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 8 ước đạt 11,9 tỷ USD, cao hơn gần 4 lần so với cùng kỳ năm trước. Dẫu vậy, xuất khẩu sang Mỹ tăng 19% và sang Trung Quốc tăng 13,0% đã phần nào bù đắp cho phần giảm xuất khẩu sang Đông Nam Á, Nhật Bản và Hàn Quốc. Thặng dư thương mại cũng góp phần bù đắp lượng kiều hối giảm 12,0%, đưa thặng dư tài khoản vãng lai tăng từ mức tương đương 1,8% GDP của cùng kỳ năm trước lên 2,5%.
Chưa hết, việc dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và đầu tư gián tiếp trong 6 tháng đầu năm 2020 sụt giảm đã  kéo thặng dư tài khoản tài chính xuống còn tương đương 1,4% GDP. Tính đến cuối tháng 6 năm 2020, cán cân thanh toán tổng thể có thặng dư tương đương 4,6% GDP. Dự trữ ngoại hối tại thời điểm cuối tháng 6 chỉ đủ để trang trải 3,2 tháng nhập khẩu, giảm nhẹ so với mức 3,6 tháng nhập khẩu vào cuối năm 2019. Điều này đã khiến cán cân tài khoá đổi chiều từ thặng dư ở mức tương đương 3,2% GDP trong 6 tháng đầu năm 2019 xuống thâm hụt ước tính vào khoảng 2,4% GDP trong 6 tháng đầu năm 2020. 
Cạnh đó, thu ngân sách giảm 10,3%, trong khi chi tiêu tăng 9,5%, chủ yếu tập trung vào chi cho y tế, an sinh xã hội và hỗ trợ thu nhập cũng là vấn đề đáng ngại. Gói ngân sách để ứng phó với đại dịch tương đương khoảng 4,0% GDP được triển khai từ tháng 4, nhưng đến tháng 7, mới có 163.000 DN và hộ kinh doanh bị ảnh hưởng nộp đơn xin giãn thuế, con số này còn khiêm tốn so với tổng số ước tính khoảng 700.000 DN và 5 triệu hộ kinh doanh trong toàn nền kinh tế.
“Tuy nhiên, nhờ thành công trong việc kiểm soát sự lây lan của Covid-19 và được hỗ trợ bởi sự ổn định kinh tế vĩ mô, tăng cường chi tiêu công và những cải cách đang tiến hành để cải thiện môi trường kinh doanh sẽ giúp tăng trưởng kinh tế Việt Nam vẫn sẽ vững vàng trong năm 2020” - ADB nhận định. 
Theo báo cáo của ADB, nền kinh tế Việt Nam sẽ được hưởng lợi từ sự chuyển hướng sản xuất đang tiếp diễn từ Trung Quốc sang Việt Nam và việc thực thi hiệp định thương mại tự do với Liên minh châu Âu. Vì thế, triển vọng kinh tế của Việt Nam trong trung hạn và dài hạn vẫn rất tích cực. Việc Việt Nam tham gia một số lượng lớn các hiệp định thương mại song phương và đa phương cũng sẽ giúp nền kinh tế của đất nước phục hồi. Việt Nam cũng có nhiều khả năng được hưởng lợi từ sự dịch chuyển hiện nay của các chuỗi cung ứng sang những quốc gia có chi phí thấp hơn.
Cạnh đó, việc đẩy nhanh đầu tư công trong những tháng cuối năm 2020 sẽ bù đắp cho những điểm yếu của nền kinh tế. Sang năm 2021, đầu tư sẽ được đẩy mạnh nhờ cải thiện giải ngân đầu tư công, hoạt động sản xuất tiếp tục chuyển hướng từ Trung Quốc sang Việt Nam, kinh tế Trung Quốc phục hồi và hiệp định thương mại tự do với Liên minh Châu Âu đi vào thực hiện để tự do hóa thương mại. Đáng chú ý, hiện tổ chức ngoại thương Nhật Bản đã công bố danh sách 15 DN Nhật Bản sẽ chuyển hoạt động sản xuất từ Trung Quốc sang Việt Nam. Phần lớn các DN này là sản xuất thiết bị y tế, các doanh nghiệp còn lại sản xuất thiết bị bán dẫn, linh kiện điện thoại, máy điều hòa không khí hoặc mô-đun nguồn. 
“Những điều này cho thấy, dù kinh tế toàn cầu suy giảm, Việt Nam đang thể hiện khả năng phục hồi mạnh mẽ hơn hầu hết các nền kinh tế tương tự khác và triển vọng của nền kinh tế trong trung và dài hạn vẫn tích cực, do các nền tảng kinh tế vẫn chưa bị suy giảm và Việt Nam có triển vọng được hưởng lợi từ các xu hướng thương mại, đầu tư và sản xuất toàn cầu hiện nay” -  ADB nhận định.
Mặc dù vậy, những nguy cơ lớn vẫn còn. Đại dịch Covid-19 kéo dài trên toàn cầu vẫn là nguy cơ lớn nhất đối với triển vọng tăng trưởng của Việt Nam trong năm nay và năm sau. Báo cáo cũng nhận định những mối đe dọa khác là căng thẳng thương mại toàn cầu, dẫn tới gia tăng bảo hộ thương mại và các rủi ro tài chính có thể trầm trọng thêm bởi đại dịch kéo dài. 
Minh Đức

Gửi bình luận


Mã bảo mật