Ảnh hưởng dịch Covid-19 nhưng CPI dự báo cả năm vẫn ở mức 3,5%-4%

(TCT Online) -Đó là dự báo được các cơ quan quản lý và các chuyên gia đưa ra tại Hội thảo diễn biến thị trường giá cả ở Việt Nam 6 tháng đầu năm và dự báo cả năm 2020 do Viện Kinh tế tài chính (Học viện Tài chính-Bộ Tài chính) tổ chức ngày 2/7 tại Hà Nội.

 

Tăng giảm đan xen

 

Kinh tế Việt Nam trong 6 tháng đầu năm bên cạnh một số thuận lợi thì phải đối mặt với rất nhiều khó khăn, thách thức: dịch Covid-19 diến biến phức tạp, tỷ lệ thất nghiệp tăng, hạn hán, xâm nhập mặn ảnh hưởng năng suất cây trồng… Những điều này đã tác động lớn đến thị trường giá cả và kiểm soát lạm phát. Theo ông Nguyễn Xuân Định, Phó trưởng phòng chính sách tổng hợp (Cục Quản lý giá -Bộ Tài chính), mặt bằng giá cả thị trường 6 tháng đầu năm có diễn biến tăng giảm đan xen, chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố cung cầu thay đổi do diễn biến dịch Covid-19. Trong đó, giá cả tăng cao vào tháng 1 chủ yếu do lễ tết, sau đó chuyển xu hướng giảm trong các tháng tiếp theo và dần hồi phục lại mức bình thường khi dịch bệnh Covid-19 được kiểm soát.

 

Cụ thể, CPI bình quân đã giảm dần từ mức 6,43% về 4,19%, dần tiệm cận với chỉ tiêu kiểm soát lạm phát ở mức 4% do Quốc hội và Chính phủ đề ra. Những yếu tố thị trường gây áp lực lên mặt bằng giá chủ yếu ở 4 nhóm mặt hàng là xăng dầu trong nước tăng theo giá thế giới; thịt lợn tăng cao trong 5 tháng đầu năm; giá gạo, vật tư y tế thuốc phòng bệnh tăng do nhu cầu thế giới; kỳ nghỉ lễ kéo dài đồng thời nới lỏng giãn cách xã hội sau dịch tác động đến nhu cầu du lịch và ăn uống. Tuy nhiên, cũng đã có một số nguyên nhân làm giảm áp lực lên mặt bằng giá như giá xăng dầu, LPG trong nước giảm mạnh thời điểm quý I và đầu quý II; giá thuê nhà giảm; giá điện giảm cho các hộ tiêu dùng; Chính phủ và các bộ ngành tiếp tục quyết liệt các giải pháp quả lý điều hành giá.

 

Đáng chú ý, trong công tác điều hành, kiểm soát lạm phát Bộ Tài chính đã có văn bản đề nghị các địa phương kiểm tra việc sản xuất, kinh doanh khẩu trang y tế, hàng hoá phục vụ chống dịch, đưa hàng hoá vào diện kê khai giá theo quy định, đồng thời phối hợp với các bộ ngành phòng ngừa ngăn chặn, xử lý các hànhvi vi phạm găm hàng… Đáng chú ý  là các chính sách hỗ trợ thuế, phí, lệ phí hỗ trợ sản xuất.

 

Chia sẻ thêm, TS Nguyễn Đức Độ, Phó Viện trưởng Viện Kinh tế tài chính cho biết, đầu năm 2020 đã đưa ra dự báo chỉ số giá tiêu dùng CPI năm nay tăng trung bình 3,5%. Trong 6 tháng đầu năm, có 2 diễn biến bất ngờ ảnh hưởng mạnh đến tốc độ tăng của chỉ số CPI. Một là, giá thịt lợn không những không giảm, mà còn tăng lên và trở thành nguyên nhân chính khiến giá thực phẩm tăng tới 14,28% so với cùng kỳ năm ngoái, đã gây áp lực lên chỉ số giá CPI tổng thể. Tuy nhiên, do dịch Covid-19 làm giá dầu thế giới giảm mạnh khiến chỉ số giá giao thông giảm và đã cân bằng lớn các tác động tiêu cực của giá thịt lợn. Mặt khác, dịch Covid-19 cũng khiến lạm phát cơ bản trong 6 tháng đầu năm tăng chậm hơn, ở mức trung bìn 2,81% so với cùng kỳ. Kết quả, tốc độ tăng CPI trung bình 6 tháng đầu năm chỉ ở mức 4,19%, cao hơn 1 chút so với mục tiêu là 4%.

 

Vẫn trong tầm kiểm soát

 

Trước diễn biến của thị trường giá cả hiện nay, đại diện Cục Quản lý giá dự báo, trong 6 tháng cuối năm sẽ tiếp tục có nhiều yếu tố gây áp lực lên mặt bằng giá như giá nhiên liệu có xu hướng tăng, giá dịch vụ hàng không tăng, giá dịch vụ giáo dục, sách giáo khoa tăng, rủi ro thiên tai… Ngược lại, cũng lại có nhiều yếu tố tác động làm giảm áp lực lên mặt bằng giá như giá điện cơ bản được giữ ổn định trong năm; giá thóc gạo nguồn cung cơ bản được đảm bảo nên không tăng với biên độ không lớn; giá thịt lợn đang được bổ sung nguồn cung; giá các mặt hàng tiêu dùng, lương thực thực phẩm trên thị trường cơ bản ổn định do nguồn cung dồi dào. Vì vậy, dự báo CPI sẽ ở mức 3,5-3,9% trong năm 2020.

 

TS Nguyễn Đức Độ nhận định, với việc lạm phát so với cùng kỳ năm trước hiện chỉ ở mức 3,17%, thì mục tiêu kiềm chế lạm phát dưới 4% trong năm 2020 sẽ đạt được nếu CPI trong các tháng còn lại tăng trung bình dưới 0,6%/tháng. “Điều này hoàn toàn khả thi bởi áp lực lạm phát trong 6 tháng cuối năm sẽ không quá lớn”, ông Độ nhấn mạnh. Nhận định này dựa trên việc dự báo kinh tế thế giới chưa hồi phục nên giá dầu khó tăng mạnh. Nhiều khả năng, giá dầu xoay quanh mức 40 USD/thùng, nếu dịch bệnh được các nước khống chế thành công. Bên cạnh đó, giá thịt lợn dù có thể không giảm mạnh nhưng sẽ khó tăng mạnh trong thời gian tới khi Chính phủ cho nhập khẩu thịt lợn hơi, giống. Do đó, trên cơ sở những luận điểm này, ông Độ cho rằng vẫn giữ nguyên dự báo lạm phát trung bình năm 2020 ở mức 3,5% như đã đưa ra từ đầu năm.

 

Đồng quan điểm này, chuyên gia Ngô Trí Long cho rằng, việc điều hành giá cả nói riêng, kiểm soát lạm phát 2020 nói chung sẽ phức tạp và khó khăn hơn nhiều so với các năm trước. Tuy có áp lực về giá thịt lợn, xăng dầu, các chính sách hỗ trợ nền kinh tế nhưng sức cầu vẫn yếu, tăng trưởng tín dụng dự kiến chỉ đạt 9-10% nên lạm phát trong năm 2020 vẫn trong tầm kiểm soát. Niềm tin của thị trường vào khả năng kiểm soát lạm phát, ổn định vĩ mô của Chính phủ và các cơ quan chức năng. “Nhìn chung là có áp lực nhưng có thể vượt qua, đặt biệt khi các cơ quan điều hành chính sách đều khá thận trọng và chú trọng kiểm soát lạm phát, mục tiêu kiểm soát lạm phát ở mức 4% là có thể đạt được”, ông Long khẳng định. Tuy nhiên, vị chuyên gia này cho rằng, muốn vậy thì công tác quản lý giá, bình ổn giá cần tiếp tục tăng cường nhằm kiểm soát lạm phát, bảo đảm mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô.

 

Đồng thời, điêu hành CPI pải bám sát và hỗ trợ cho mục tiêu tăng trưởng, tránh tạo ra lạm phát kỳ vọng hay tạo ra độ trễ của lạm phát trong những năm sau. Theo đó, định hướng điều hành lạm phát là bám sát quy luật cung cầu của thị trường, không áp đặt thủ tục hành chính. Mặt khác, việc điều hành chính sách tiền tệ không chỉ xử lý hiệu quả những vấn đề thực tiễn đặt ra trước mắt mà kiên định lộ trình theo đuổi mục tiêu phát triển bền vững, ổn định vĩ mô. Song song, tăng cường quản lý thu NSNN, thực hiện quyết liệt các giải pháp chống thất thu, chuyển giá, trốn thuế. Triệt để tiết kiệm chi thường xuyên để dành nguồn lực cho đầu tư phát triển. Đặc biệt, tăong cường kiểm tra việc chấp hành các quy định pháp luật về giá, đặc biệt là những hàng hoá và dịch vụ tiêu dùng thiết yếu, hàng hoá, dịch vụ thuộc danh mục kê khai giá.

 

Bài, ảnh: Thuý Nga

 

 

Gửi bình luận


Mã bảo mật